Geen weernieuws, wel Regioverwachting

Op veler verzoek blijf ik de Regioverwachting iedere dag verversen. Het Weernieuws wordt niet ververst evenals de klimatologische data. Momenteel heb ik erg veel drukte en is het weer even op de tweede plaats geschoven..

Excuses, maar ik hoop op uw begrip.
 
30 maart 2008

Geen updates van de site

Voorlopig volgen er geen updates. Ik probeer in de weekenden zoveel mogelijk alles weer bij te werken. De weersverwachting wordt de komende tijd verzorgd door Meteo Delfzijl. Waarvoor heel veel dank.

Excuses, maar ik hoop op uw begrip.
 
26 maart 2008

Koudste eerste paasdag

De laagste minimumtemperatuur op eerste paasdag stond op naam van 10 april 1977. In de Bilt werd het toen min 3 graden. Vanochtend daalde het kwik daar tot min 4,4 graden, weliswaar veel vroeger in het jaar, maar we scoren vandaag wel de koudste eerste paasdag.

Vorst komt met Pasen niet zo vaak voor: sinds 1901 begon eerste paasdag in De Bilt vijftien keer met vorst. Afgelopen nacht is het in het hele land gelukt, getuige het kaartje met minimumtemperaturen hieronder. In Twente vroor het zelfs 7 graden.

Komende nacht wordt het minder koud, maar op veel plaatsen komt het wel tot vorst. De dagen daarna gaan de scherpe kantjes van de kou af.

Bron: Weatehrnews

23 maart 2008

Paastradities in gevaar

Tijdens Pasen herdenken Christenen het lijden, de dood en de verrijzenis van Jezus Christus. Maar lang voor de opkomst van het christendom was Pasen al het lentefeest ter ere van de zon. Er zijn dan ook vele manieren waarop Pasen wordt gevierd. Door de winterse weersomstandigheden tijdens dit paasweekeinde worden de traditionele vieringen bemoeilijkt of in sommige gevallen zelfs onmogelijk gemaakt.



Door de sneeuwval zal het vinden van de paaseieren bemoeilijkt worden. Foto: Reinier van Assen.

Paaseieren ondergesneeuwd

Door de sneeuwval wordt het paaseieren zoeken bemoeilijkt, gelukkig vallen de felle kleuren vaak wel goed op in de sneeuw. Het ei staat niet alleen symbool voor hergeboorte maar ook voor vruchtbaarheid en het ontkiemend leven in de natuur. Meer dan 7000 jaar geleden begroeven boeren al eieren om de akkers vruchtbaar te maken. Nu nog steeds verstoppen vermomde paashazen buiten in de tuin eieren. Kinderen mogen ze op eerste paasdag gaan zoeken. De meestal felgekleurde eieren stellen de kleuren van de felle zon en de kleuren in de natuur voor.

Paasvuren mogelijk afgelast

In het oosten en noorden van het land worden er traditioneel paasvuren gehouden. Een paasvuur is eigenlijk een lentevreugdevuur. Afhankelijk van de streektraditie wordt het vuur tegen het donker worden op de avond van een van de paasdagen ontstoken. Een groot paasvuur trekt soms duizenden bezoekers, de meeste files in deze regio’s zie je dan ook vaak tijdens Pasen. Omdat deze vuren vaak in landelijke omgevingen worden ontstoken parkeren de bezoekers de auto’s meestal in de weilanden. Door de natte weersomstandigheden van de afgelopen dagen zijn deze weilanden soms onbegaanbaar en wordt op sommige plaatsen zelfs overwogen om de vuren af te gelasten.



Ondanks de droogte kon vorig jaar in Laag Soeren (Gld) het paasvuur wel doorgaan. Foto: Esther Konings.

Vorig jaar was het na een lange periode van droogte ook onzeker of de paasvuren aangestoken konden worden. Er werd door diverse brandweerkorpsen de code rood afgegeven. Vanwege de harde oostenwind was er een groot gevaar op het overslaan van de brand op omliggende bospercelen. In 2005 bleef de rook van de paasvuren op tweede paasdag hangen en vormde zich een dikke hardnekkige smoglaag. Door de oostelijke windrichting kon je de rooklucht, afkomstig uit Duitsland en het Oosten van Nederland, tot in de Randstad ruiken.



De Poaskearls lopen hand in hand door het karakteristieke Twentse dorp Ootmarsum.

Poaskearls door weer en wind

Sinds mensenheugenis wordt in Ootmarsum het zogenaamde vlöggeln beoefend. De acht Poaskearls spelen bij de paasgebruiken in dit karakteristieke Twentse dorp de hoofdrol. Ze moeten tijdens deze paasdagen veelal door weer en wind een rondgang maken door het dorp om huis aan huis heil en zege te brengen. Om voor de erebaan van Poaskearl in aanmerking te komen moet de jonge ongetrouwde man van Rooms-Katholieke afkomst zijn. Gelukkig gaan de Poaskearls traditioneel gekleed in een lichte regenjas en dragen ze een gleufhoed. Die zullen met deze barre weersomstandigheden nodig hebben.



Tijdens de koude vorstnacht stonden de regeninstallaties in de boomgaard bij Tiel aan. Foto: Gerrit van Osch.

Winterse marathon in Utrecht

Ook de organisatie van de Utrechtse marathon speelt in op de winterse omstandigheden tijdens de loop van ruim 42 km op tweede paasdag in Utrecht. Er zijn enkele extra opvangpunten gecreëerd voor gestrande, al dan niet verkleumde, sporters. Langs het parkoers staan op twee strategische locaties ook verwarmde bussen klaar om deze lopers onderdak te bieden en te vervoeren naar een warme hal op het Jaarbeursplein waar een warme kop thee wordt geschonken.



De berschermende ijslaag dient als isolatie tegen de matige vorst. Foto: Gerrit van Osch uit Tiel.

Fruitbomen bedreigd door de vorst

In de Betuwe wordt tijdens de paasdagen volop gewerkt om vorstschade aan de fruitbomen te voorkomen. Door het zachte weer tijdens de afgelopen winter loopt de natuur bijna twee weken voor op schema. Vele fruitbomen staan al volop in bloei. Om schade aan de jonge vruchtbeginsels te voorkomen worden de boomgaarden tijdens de nachtelijke uren besproeid. Hierdoor vormt zich een isolerend ijslaagje om de bloesems. Hierdoor kan de soms matige vorst niet doordringen tot het jonge vruchtje en is de oogst gered.



Sneeuwval in Schoorl (NH) op paaszondag zorgde voor gladde wegen. Foto: Gerard Doornbos.

Gladheid op de wegen

Het is de laatste jaren steeds meer een trend om op tweede paasdag een bezoek te brengen aan een meubelboulevard. Zélfs dit gebruik is nog terug te herleiden naar de oorspronkelijke betekenis van Pasen. Want wat is er nou leuker om tijdens het feest van een nieuw begin, samen met de rest van Nederland, een mooie, nieuwe eettafel uit te zoeken? De files naar de woonboulevards en de enorme drukte binnen zijn inmiddels berucht. Door de gladheid op de Nederlandse wegen vanwege de winterse neerslag zou dit jaar het oponthoudt nog groter kunnen worden.

Later deze week zachter

Tot halverwege deze week blijft het nog fris maar later deze week wordt het weer zachter. De middagtemperaturen lopen op en komen volgend weekend al weer in de dubbele cijfers uit. Het blijft nog wel wisselvallig maar er valt dan geen sneeuw meer. Wilt u meer weten over het weer van de komende dagen, bel dan de Meteo Consult Weerlijn (0900-9725, 50 ct. per min). Onder optie 5 staat de lange termijnverwachting, onder optie 6 de verwachting voor 4 weken vooruit. Het uitgebreide wintersportweerbericht vindt u onder optie 3.

Bron: Cultuurwijzer.nl, Meteo Consult, VVV Ootmarsum, Marathon Utrecht

23 maart 2008

Mogelijk koudste Paasdagen in ruim veertig jaar

Met windvlagen, sneeuwbuien en vorst doet het weer aan de winter denken, terwijl toch echt de lente op de kalender staat. De Paasdagen zijn niet alleen zeldzaam vroeg maar in Europa ook zeer koud met veel regen en sneeuw.

De kans op sneeuw neemt ook in ons land steeds verder toe zodat tijdens de Paasdagen op een aantal plaatsen wit wordt en er kans is op gladheid. Zeker in de nachtelijke uren, wanneer de temperatuur onder nul komt kan de sneeuw blijven liggen. Het weertype in de aanloop naar Pasen doet denken aan 1994 toen de Tweede Paasdag (4 april) met 20 tot 30 mm kletsnat was en uitermate guur afsloot met sneeuwbuien, onweer en wind. Op Goede Vrijdag (1 april 1994) ondervond het verkeer ook al veel hinder van het weer: een felle storm, zoals die van woensdag 12 maart, met zeer zware windstoten van meer dan 100 kilometer per uur blies talloze caravans en aanhangwagens van de weg.

Zo hard waait het dit jaar niet maar het is wel guur met grote hoeveelheden neerslag. Vrijdagochtend tapten de meeste neerslagstations in ons land al 20 tot 30 en lokaal bijna 40 mm af (zie Verder lezen- kaartjes van Nederland).

Veel sneeuw in Europa
Ook andere landen in Europa hebben te maken met een late inval van de winter. Reizigers moeten zeker op de wegen in Duitsland, België, Luxemburg Frankrijk en het Alpengebied rekening houden met gladheid op de wegen. De kou dringt ver zuidwaarts door tot het noorden van Spanje. Ook in Tsjechië en Polen is inmiddels al veel sneeuw gevallen. De neerslag kan intensief zijn met hoeveelheden van meer dan 10 cm per 12 uur, zodat zeker in de bergen de sneeuwlaag flink aangroeit. Bovendien waait het flink wat in verschillende landen kan leiden tot sneeuwjachten.

De website www.meteoalarm.eu houdt u op de hoogte van de sneeuwverwachtingen voor Europa. In verschillende landen geldt de één na hoogste waarschuwingsfase oranje. Meteoalarm is een samenwerkingsverband van de publieke weerdiensten in Europa. 

Winterse Pasen
De laatste Pasen die door de restanten van een sneeuwlaagje een beetje wit begon had ons land op 15 april 2001. Op de avond van Paaszaterdag was in een groot deel van ons land een paar centimeter sneeuw gevallen. Bovendien vroor het daags voor Pasen licht tot matig met een minimum van -6,8 graden in Gilze Rijen. Met Pasen zelf liep de temperatuur snel op zodat de sneeuw ook snel verdween. Ook op de ochtend van tweede Paasdag in 1982 (12 april) lag op een aantal plaatsen enkele centimeters sneeuw. Ook in 1998 was dat op tweede Paasdag (13 april) het geval: in De Bilt werd het maximaal 6 graden met winterse buien.

Eerste Paasdag begon in De Bilt het koudst op 10 april 1977 met een nachtelijke minimumtemperatuur van -3,0 graden en enkele sneeuwbuien. Overdag was Pasen het koudst op 29 maart 1964 met in dat etmaal een "hoogste" temperatuur van 3,9 graden. De komende Paasdagen liggen de middagtemperaturen rond 5 graden en vriest het 's nachts enkele graden. Daarmee wordt het zeer waarschijnlijk de koudste Pasen in ruim veertig jaar. 

Paaseieren op het ijs
De koudste Paasdagen ooit, dat wil zeggen in drie eeuwen, had ons land in de recordkoude maart 1845. Op het Amsterdamse IJ was het ijs zo dik dat op eerste Paasdag, ook 23 maart, de eieren op het ijs werden gegeten. Ook op 31 maart 1771 was dat gelukt en zover bekend zijn dat de enige twee Paasdagen met ijs op de Hollandse waterwegen. Maart 1845 was de grootste uitzondering: alle rivieren in ons land waren bevroren. Paarden met karren en sleden baanden een weg over het ijs. De winter hield het tot de laatste week van maart vol met herhaaldelijk strenge vorst. Vooral midden maart 1845 was het koud met 21 graden vorst in Groningen. 

Zeldzaam vroeg
De 23e maart is een ongewoon vroege datum voor Pasen. De laatste keer dat dit gebeurde was in 1913 en de eerstvolgende keer is pas in 2160. De vroegst mogelijke datum voor paaszondag, 22 maart, is nog zeldzamer. De laatste keer dat dit gebeurde was in 1818 en de eerstvolgende keer is pas in 2285.

Het kan ook anders…
Pasen kan ook al bijna zomers weer opleveren. Op 17 april 1949 werd in De Bilt 24,5 graden gemeten, de hoogste temperatuur van eerste Paasdag sinds tenminste 1901. De tweede Paasdag was nog warmer en in een groot deel van het land werd bij zonnig weer 25 tot 30 graden bereikt. Dat Pasen dit jaar toevallig zo vroeg valt hoeft ook geen reden te zijn voor kou. Zeker de laatste jaren zijn in maart in ons land geregeld temperaturen tussen 20 en 23 graden gemeten. In 1968 had het zuiden van Limburg al op 29 maart met 26 graden zijn eerste zomerse dag.
 
Bron: KNMI

22 maart 2008

Grillig paasweer

Met Pasen kan het alle kanten op met het weer. Dit jaar zal het koud zijn met grote kans op (nattte) sneeuw.

In 2003 nog hadden we een warme en zonnige Pasen in april met middagtemperaturen tussen de 17 en 24 graden. Dat gaat natuurlijk aan onze neus voorbij. Vorig jaar viel Pasen ook in april en hadden we koude nachten met temperaturen die 's nachts tot -6 graden daalden. Zo koud wordt het dit jaar niet, waarschijnlijk minima tot -3 graden, maar het weer daarbij lijkt niet erg fraai. Zaterdag vallen winterse buien met kans op (natte) sneeuw. Zondag lijkt de droogste dag van het lange weekend te worden. Het wordt 's middags niet veel warmer dan 4 of 5 graden. 

Bron: Weathernews

20 maart 2008

Winters begin van de lente

Vanochtend vroeg om precies 06:48 uur is de lente begonnen. Op dat tijdstip stond de zon precies boven de evenaar. Om beter te kunnen begrijpen hoe de verschillende seizoenen ontstaan, moeten we de ruimte in. De aarde draait om de zon en tegelijkertijd ook om haar eigen as. Deze zogenaamde aardas is gekanteld ten opzichte van de zon en maakt een hoek van 23,44 graden. Hierdoor varieert in de loop van het jaar de hoek waaronder de zonnestralen het aardoppervlak bereiken en de lengte van de dag ten opzichte van de nacht. De variatie van de hoeveelheid ontvangen zonnestraling levert de verschillende seizoenen op.



De seizoenen op het noordelijk halfrond.

De start van de lente is dus het moment waarop de zon loodrecht boven de evenaar staat. Op dat moment zijn de lengte van de dag en de nacht overal op aarde gelijk. Met een moeilijk woord wordt dit ook wel aangeduid als de “equinox”. Dit woord is afkomstig uit het Latijn en een verbastering van het Latijnse woord “aequinoctium” dat gelijke nacht betekent.



De eerste dagen van de lente hebben een winters karakter. Foto van Margriet Vooren uit Zetten.

Sinds 1896 is het nog niet zo vroeg in het jaar lente geworden. We weten niet anders dan dat de lente meestal op 21 maart begint. Dit jaar is dat dus een dag eerder. Wen er maar aan want de komende decennia zal de lente vrijwel ieder jaar op de 20e dag van maart beginnen. Tot de eeuwwisseling vormt alleen het jaar 2011 daarop een uitzondering, dan begint de lente net na middernacht om precies te zijn om 00:21 op 21 maart.



Een mooie impressie van de tegenstellingen tijdens dit voorjaar. Op veel plaatsen planten en bomen volop in bloei met sneeuw op komst. Foto van Reinier van Assen uit Oud-Leusen (Ov).

De verplaatsing van het begin van de lente naar 20 maart heeft alles te maken met het feit dat een jaar niet precies 365 en een ¼ dag duurt maar in werkelijkheid 365,2422 dagen. Iedere 4 jaar wordt er tijdens het schrikkeljaar al een correctie toegepast door een extra dag namelijk 29 februari. Maar in feite is deze correctie te ruw en valt elke equinox ieder jaar een kwartier vroeger. Het jaar 2100 heeft geen schrikkeljaar dus zal vanaf dan de lente weer een aantal jaren op 21 maart beginnen.



In Drenthe zijn de afgelopen dagen al regelmatig hagel en sneeuwbuien gevallen. Tijdens het paasweekeinde volgen er meer. Foto: Karin Broekuijsen

Vanaf vandaag worden de dagen weer langer dan de nachten. De daglichtperiode neemt dan tot 21 juni alleen maar toe. Op vrijdag 21 juni, de zomerzonnewende, beleven we dan de langste dag waarna de dagen weer korter worden.

Net als vorig jaar is de lente dit jaar in grote delen van Europa winters van start gegaan. Koude lucht afkomstig van de Noordpool trekt momenteel Europa binnen en dat levert in veel gebieden sneeuw van betekenis op. Vooral aan de noord- en westkant van het Alpenmassief kan in de periode van Goede Vrijdag tot en met Pasen veel sneeuw vallen, maar ook in de middelgebergtes dichtbij huis wordt dan een pak sneeuw verwacht. Maar ook in Nederland is het fris de komende dagen en vallen er buien met hagel en (natte-) sneeuw.

Bron: Meteo Consult

20 maart 2008

Winters paasweekeinde

Een dik pak sneeuw is voor menig meteoroloog, samen met het ‘zien’ van een tornado of andere extreme windverschijnselen zo’n beetje het lievelingsweer. Voor al dit genoemde is Nederland echter bepaald geen voorbeeldland.

  

De door de berekeningen van het Europese model verwacht sneeuwhoeveelheid in de Ardennen (Elsenborn), ongeveer 20cm.

In de voorbij wintermaanden stelde het winterweer in Nederland vaak teleur. Het venijn van de winter zat hem vooral in het begin met in de week voor de kerst een vorstperiode. Lokaal kwam het tot uitsneeuwende mist, veelal aan de westzijde van industriegebieden. Tevens kon er 1 a 2 dagen geschaatst worden op niet al te diep water.



Sneeuwhoeveelheden voor Kahler Asten, rond 30cm.

In het Alpengebied was de decembermaand eveneens het meest winters. De voorpret begon eigenlijk al in november door vroege sneeuwval. Januari en februari waren veelal maanden met weinig verse sneeuw en af en toe dooi. Doordat de sneeuwlaag echter dik was en goed geprepareerd bleven dalafdalingen mogelijk. Alleen op de pistes helemaal aan de zuidkant van de Alpen, kon soms alleen kunstsneeuw nog de helpende hand bieden.



Sneeuwdiktes op de Brocken, circa 25cm.

Sinds een paar jaar pakt rond de seizoenswissel het weer in de wintersportgebieden regelmatig verrassend winters uit met een dikke laag verse sneeuw, 2005 en 2006. Ook dit jaar gaat het die kant op, want zoals in eerdere weer in het nieuws verhalen aangegeven zijn de weerkaarten winters. Zelfs in de bestemmingen dicht bij huis wordt een vracht aan sneeuw verwacht. Op de drie plaatjes hiernaast staan de verwachte, cumulatieve hoeveelheden voor het Sauerland, Harz en Ardennen. De ‘echte’ vele sneeuwval begint vanaf vrijdag, waarna de sneeuwlaag groeit tot diktes van 20 tot 40 centimeter. In de periode ervoor trekken af en toe winters/maartse buien voorbij.



Cumulatieve neerslaghoeveelheden tot en met de Eerste Paasdag. In de Alpen dus ook veel sneeuw.

In het Alpengebied worden eveneens een aantal decimeters verwacht. Door een noordelijke stroming trekken alle neerslagwolken verder richting het Alpengebied en door stauwerking (het botsen van de wolken tegen de bergen) valt op wat hogere hoogtes extra veel neerslag.



Weerkaart vrijdag. Het front boven de Noordzee schuift zaterdag over.

Tot veelal in het dal wordt sneeuw verwacht. Op hoogtes van 1500 tot 2000 meter en hoger kan hierdoor soms het dubbele vallen en dus een halve tot hele meter sneeuw. Aan de zuidkant van de Alpen wordt veel minder neerslag verwacht en soms blijft het gewoon droog met misschien wat zon.

Ook in Nederland is kans op de vorming van een laagje sneeuw, maar of die ook lang blijft liggen is twijfelachtig. De temperatuur van de ondergrond is namelijk vrij hoog, 5 a 6 graden. Door deze bodemwarmte wordt de sneeuw snel aangevreten. Sowieso is sneeuw in Nederland vaak geen lang leven beschoren, omdat sneeuwval in een gemiddelde Nederlandse winter vaak gevolgd wordt door dooi.

Sneeuw blijft vaak beter en langer liggen op gras, omdat er geen direct contact is met het aardoppervlak, waardoor er minder 'warmte' wordt afgegeven. Andere koude oppervlakten, waar sneeuw soms beter op blijft liggen, zijn bijvoorbeeld auto’s, ander natuurgroen etc. Veel dus wat geen contact maakt met de ondergrond.

Toch kan sneeuw op een relatief warme ondergrond, stoep of weg uiteindelijk ook blijven liggen. Door het smelten koelt immers de ondergrond ook weer af, zodat deze sneeuwvernietigende werking op een gegeven moment stopt.

Bron: Meteo Consult

18 maart 2008

Hoog water zorgt voor problemen

Hoge waterstanden zorgen op verschillende plekken op de wereld voor overlast. Van het smeltwater in Duitsland tot de tropische buien in Indonesië en de hoge stand van de Missississipi, overal dreigt het water.

Zware tropische buien hebben in het oosten van Java het waterpeil in de Solo rivier doen stijgen. Het waterniveau is tot anderhalve meter boven het normale peil gekomen en de overstromingen hebben drie levens geëist. De tropische buien blijven boven het gebied ontstaan en daardoor is het gevaar voor het wassende water voorlopig nog niet geweken.

In het zuiden van de Verenigde Staten is het water in de Mississippi rivier ook aan het stijgen. De situatie is nog niet ernstig, maar in de noordelijk gelegen staten Missouri en Arkansas wordt het waterpeil van de Mississippi rivier nauwlettend in de gaten gehouden, want het waterniveau is behoorlijk hoog. In New Orleans, aan de monding van de rivier, houdt men rekening met overstromingen. In de afgelopen maanden steeg het water in de rivier al tot ver boven het normale peil.

In Duitsland zal men het komend voorjaar waarschijnlijk ook rekening moeten houden met een stijgend waterniveau van de rivieren als de sneeuw gaat smelten, want de afgelopen winter is er behoorlijk wat sneeuw gevallen. Maar zover is het nog niet. De komende dagen is het nog volop winter en valt vooral aan de noordkant van de bergen een verse laag sneeuw, op vrijdag kan er lokaal 10 cm vallen.

Bron: Weathernews

18 maart 2008

Paasdata en paasweer

Het paasweekeinde wordt gewoonlijk door menigeen aangegrepen om er eens lekker op uit te trekken. Dit jaar zal dat wellicht tegenvallen, met uitzondering dan van de liefhebbers die nog even de sneeuw willen opzoeken. Pasen valt dit jaar namelijk heel erg vroeg en puur alleen daar al door is de kans op kil of koud weer een stuk groter in vergelijk als Pasen in de loop van april valt. Veel mensen vinden het heel belangrijk wat het weer tijdens de paasdagen gaat doen. Het paasfeest is namelijk het lentefeest bij uitstek, waarbij velen van de ontluikende natuur buiten willen genieten, hoewel er religieus bezien een heel andere betekenis aan Pasen hangt.



Op veel plaatsen viel er zondag tussen 10 en 20 mm regen, maar hier en daar nog veel meer!

Het verschil tussen Pasen en Kerst

Met Pasen, en net als Pinksteren, dat zes weken later valt, is iets vreemds aan de hand. Pasen valt ieder jaar op zondag en maandag (net als Pinksteren trouwens). De weekdag ligt dus vast, maar de datum verschuift ieder jaar en soms zelfs behoorlijk! Dat lijkt op het eerste gezicht vreemd, want een andere christelijke feestdag die zeer uitbundig gevierd wordt, namelijk Kerstmis, valt wél ieder jaar op dezelfde datum, namelijk 25 december. Wij knopen daar dan nog een tweede kerstdag op 26 december aan vast, maar dat is in lang niet alle landen alwaar kerstmis gevierd wordt, gebruikelijk. Van oorsprong is kerstmis trouwens een heidens feest, waarbij de terugkeer van het licht, en dus het groeiseizoen gevierd wordt. Dat verklaart ook dat men een versierde boom in huis neemt, waarmee als het ware de lentebloesems worden uitgebeeld.



Treurig en vrolijk tegelijkertijd... natte voorjaarsbloemen.

In de ogen van de kerk was zo’n heidens feest, dat oorspronkelijk op de dag van de winterzonnewende werd gevierd, uit den boze en men besloot er de geboorte van Christus van te maken, op 25 december. In werkelijkheid is de geboortedatum van Christus niet precies bekend, dit zou waarschijnlijker in augustus of september gebeurd kunnen zijn en ook niet aan het begin van het jaar ‘1’, maar wellicht al 3 jaar voor Christus!



De neerslag die volgens de 0u run van het ECMWF wordt berekend tot op de dag na Pasen. Geel is 5 tot 10 mm, rood is 10 tot 20 mm en donkerrood meer dan 20 mm. De meeste neerslag valt in een brede baan over zee, die vervolgens via de Benelux, Europa intrekt. Op de natste plaatsen in deze band wordt 50 tot 55 mm neerslag berekend, ook in ons land.

Rondom Pasen wordt juist herdacht en gevierd dat Christus gekruisigd werd (op Goede Vrijdag) en dat hij een wederopstandig beleefde op eerste paasdag.

Verschuivende data

In tegenstelling tot de geboorte van Christus, is het tijdstip van de kruisiging en de wederopstanding goed bekend. De eerste vond plaats op een vrijdag, de tweede de zondag daarna. Uiteraard had men aan het begin van onze jaartelling en de eeuwen daarna nog niet de beschikking over klokken. Men gebruikte de bewegingen van de hemellichamen als tijdsbepaling. Uiteraard waren de bewegingen van zon en maan daarbij allesbepalend. Zo wist men dat een en ander had plaatsgevonden nadat de astronomische lente was begonnen en het volle maan was geweest. Dat werd vervolgens de lijdraad om te bepalen wanneer het paasfeest gevierd moest worden. Officieel wordt Pasen aldus gevierd op de eerste zondag, na de eerste volle maan die valt in de astronomische lente.



De hoeveelheid vaste neerslag (hagel plus sneeuw) die wordt berekend over dezelfde periode. Grijs is tot 5 cm, wit is meer dan 5 cm. Uiteraard blijft veel van deze vaste neerslag niet, of slechts kortstondig liggen, zeker in het laagland nabij de kusten, maar een groot deel van Noordwest-Europa lijkt 'wittige' Pasen tegemoet te gaan!

Bijna recordvroeg

Dit jaar is het dus al op 23 en 24 maart Pasen, en dat is bijna recordvroeg. Ga maar na, de astronomische lente begint dit jaar op donderdag 20 maart om 6.48 uur (de zon staat dan pal boven de evenaar en beweegt zuidwaarts) en een dag later is het volle maan. Aldus is het aanstaande zondag Pasen, en dat kan bijna niet vroeger. De astronomische lente begint namelijk nooit vroeger dan op 20 maart en soms een dag later. Dit jaar begint het voorjaar dus op een donderdag, maar stel eens dat het op vrijdag 20 maart is. Als het dan de volgende dag, op zaterdag 21 maart dus, volle maan is, dan kan het al op zondag 22 maart Pasen zijn. De laatste keer dat dat gebeurde, was in 1818, maar die gebeurtenis zal zich de komende twee eeuwen niet herhalen, pas in 2285 is het weer zo ver. We kunnen dan ook rustig stellen dat ieder nu levend mens na dit jaar nooit meer een zo vroege Pasen zal meemaken, want de volgende keer dat het weer op 23 maart Pasen is, is pas over 220 jaar!



Dit is het bovenluchtpatroon, voor tweede paasdag. Geen wonder dat de lente niet zo uit de verf komt. Zie de tekst voor een verdere uitleg.

Soms heel laat…

Het andere uiterste is dat de lente één dag na volle maan begint en dat de volgende volle maan, ruim 29 dagen later, juist op een zondag plaatsvindt. In dat geval is het pas de zondag daarop, Pasen. De laatste paasdatum die aldus kan worden verkregen, is 25 april. Over een paar jaar komen we daar heel dichtbij, want in 2011 is het op 24 april eerste, en op 25 april tweede paasdag. Voor wie tijdens deze feestdagen van lekker lenteweer wil genieten, is het natuurlijk gunstiger als Pasen laat in april valt, in plaats van in maart. De kans op vrij warm lenteweer is dan veel groter.



De weerkaart geldig voor eerste paasdag, om 13 uur lokale tijd.

Het paasweer dit jaar?

In de inleiding van dit verhaal is al verteld dat we ons dit jaar niet al te veel van het weer moeten voorstellen. Na de kletsnatte zondag, die op meerdere plaatsen tussen 20 en 30 mm neerslag heeft opgeleverd, zitten we de komende dagen opgescheept met een stevige noordwestelijke stroming, die koele lucht aanvoert. Er is ruimte voor opklaringen, maar er trekken ook buien het land binnen en soms ontstaan ze zelfs boven land. De bovenlucht is koud genoeg om de buien een maarts karakter te geven, waarbij dan vooral aan hagel gedacht moet worden. Diep landinwaarts kan in de nacht en vroege ochtend misschien een vlokje natte sneeuw vallen.



De weerkaart geldig voor tweede paasdag, om 13 uur lokale tijd

Donderdag en Goede Vrijdag laat de lente het kompleet afweten, als een actieve depressie opnieuw veel wind en regen en vooral later talrijke buien gaat afleveren. Ook dan is het soms zo koud dat we best wel eens een paar natte sneeuwvlokken kunnen zien vallen.



Met het kille, soms bijna winterse weer van de komende tijd, zal de ontluikende natuur op de rem moeten trappen, maar probeer hier maar eens een rem op te zetten!

Van de weerkaarten zoals die vandaag worden berekend voor de beide paasdagen, zal de lenteliefhebber niet vrolijk worden. De bovenlucht (zie afbeelding) laat een diepe trog zien boven de Noorse Zee en de Noordzee met aan de westkant een straffe noordelijke stroming, die helemaal van Groenland en IJsland, via de Britse eilanden richting Spanje loopt. De 512 hPa isobaar loopt over ons land en de lucht is dermate koud dat we buien met hagel en sneeuw tegemoet kunnen zien. Aan de grond zien we op eerste paasdag een langgerekte storing liggen boven zee en op de tweede paasdag komt een kleine stroring die dan precies boven ons land uitkomt de feestvreugde nog eens verder vergroten! Uiteraard kunnen de details de komende dagen nog veranderen, maar het moge duidelijk zijn dat op basis van de huidige weerkaarten – die bovendien ook al dagenlang behoorlijk consistent zijn – we niet op al te fraai weer hoeven te rekenen.

Het weerbeeld doet wellicht meer winters dan lenteachtig aan. In het binnenland kan het kwik in de nachten gemakkelijk tot een paar graden onder nul zakken en hier en daar zou het eieren zoeken in de vroege ochtend in een witte wereld kunnen gebeuren. Overdag weet de al krachtiger wordende zon het kwik nog flink op te jutten, die komt tussen 5 en 8 graden in de plus uit, een waarde die in de afgelopen januarimaand meer dan eens werd overschreden! Na een uiterst sneeuwarme winter zullen sneeuwliefhebbers misschien jubelen dat het leuk is om misschien een (deels) witte Pasen mee te maken, maar veel mensen zouden liever aangenaam lenteweer zien. Een schrale troost is misschien dat het niet zo is dat het koude weer na het paasweekeinde snel verleden tijd is. Wellicht dat het zelfs tot het eind van deze maand te koud blijft. Na die zeer zachte winter wordt het geduld van de lenteliefhebbers nu dus duidelijk op de proef gesteld en ook de natuur zelf heeft duidelijk moeite om nu nog op de rem te trappen…

Bronnen: Meteo Consult, ECMWF, KNMI, div. internet sites. Foto’s: Joke Stomps (voorpagina); Willy Bonnink, Tinie S. en Marian de Vries. 

17 maart 2008

Vroege Pasen

Het is lang geleden dat het zo vroeg Pasen was. De laatste keer dat dat op 23 maart gebeurde, was in 1913.

Het kan nog op een dag vroeger Pasen worden, op 22 maart en dat is nog zeldzamer. De laatste keer dat dat gebeurde was in 1818 en de volgende keer is het pas in het jaar 2285. De 23ste maart als paasdag zal overigens de volgende keer in 2160 zijn, dus zo'n vroege Pasen maken we zelden mee, maar wel dit jaar.

Het weer varieert nogal met de Pasen: het kan vriezen, het kan zomers zijn in dit overgangsseizoen, dat dus ook nog eens in maart of een maand later in april kan zijn. Dit jaar dus een vroege Pasen en het ziet er naar uit dat het vrij koude dagen worden met (maartse) buien.

Bron: Weathernews

16 maart 2008

Op de valreep een noordstroming

De afgelopen wintermaanden is het slechts sporadisch voorgekomen: een noordelijke wind. Maar nu ineens, tegen het officiële begin van het voorjaar, draait de wind naar die koude hoek en mogen we voorlopig geen lentetemperaturen verwachten.

De atmosfeer heeft als het ware maanden achtereen ‘vastgezeten’. Het bekende beeld deze winter was een hogedrukgebied boven zuidwestelijk Europa en lagedrukgebieden die vanaf de oceaan onze kant op kwamen. Die lagedrukzone’s trokken via de Britse eilanden over delen van Scandinavie en over de Benelux en (Noord-)Frankrijk oostwaarts. Vervolgens was de verdere koers zuidoost, waardoor ook Griekenland en wijde omgeving geregeld te maken kregen met nattigheid. Af en toe zat daar ook een portie kou bij, zoals in februari. Totin het Turkse laagland kwam het toen tot een dik pak sneeuw. Het sneeuwdek dat wij hebben moeten ‘missen’.

Nieuwe atmosferische indeling, maandag

De luchtdruksituatie van de komende tijd is te volgen in de kaarten ter linkerzijde. En zie daar; een hogedrukgebied dat zich ditmaal NIET boven Zuidwest-Europa ophoudt, maar juist in de buurt ligt van IJsland, de Britse eilanden en Ierland. De kaart van maandag maakt gelijk duidelijk waarom daardoor een noordelijke wind bij ons opsteekt. Dat gebeurt tussen het hogedrukgebied boven noordwestelijk Europa en lagedrukgebieden boven oostelijk Europa.



De verwachte luchtdruk voor maandag 17 maart. Bron: ECMWF. Een hogedrukgebied uitstrekkend vanaf IJsland en omgeving tot over de Britse eilanden.

Dinsdag

Ook dinsdag blijft deze luchtdruksituatie intact. Er valt op beide dagen neerslag in Duitsland en de Alpen. Doordat ook daar de stroming vanuit het noorden is, en de binnenstromende luchtsoort dientengevolge kouder is, zal het in Duitsland op enige hoogte sneeuwen. Maandag valt in de Harz al vanaf zo’n 200/300 meter hoogte sneeuw, in het Erzgebergte vanaf 500 meter hoogte en in Zuid-Duitsland vanaf 800 meter hoogte. In Zuid-Duitsland wordt de meeste neerslag berekend, tot zo’n 10 cm verse sneeuw aan toe, overdag. Ook in de Oostenrijkse en Zwitserse Alpen komt er maandag overdag her en der 10 cm verse sneeuw bij. Dinsdag intensiveert de winterse neerslag in aanzienlijke delen van Duitsland. 



De verwachte luchtdruk voor dinsdag 18 maart. Bron: ECMWF. Ten oosten van het hogedrukgebied boven de Britse eilanden; een noordenwind.

Woensdag en donderdag

Op de kaart van aanstaande woensdag zien we nog steeds een hogedrukgebied ten westen van ons liggen. Resulterend in een volhardende noordelijke wind. Donderdag echter, draait de wind naar het westen en nadert er vrij snel een uitgestrekte neerslagzone. In kaart 5 en 6 zijn de verwachte neerslagsommen voor de etmalen van donderdag en vrijdag aangegeven. Dat is behoorlijk wat! En daarna? Ook dan laten de kaarten er geen misverstand over bestaan: het voorjaar blijft ver weg. Meer details over het weer tijdens Pasen volgen maandagmiddag, in het weernieuws op deze site.



De verwachte luchtdruk voor woensdag 19 maart. Bron: ECMWF. Het hogedrukgebied wordt zuidwaarts geduwd.



De verwachte luchtdruk voor donderdag 20 maart. Bron: ECMWF.




De verwachte neerslag (ECMWF) voor de periode van donderdag 01.00 uur tot vrijdag 01.00 uur. Het paarse boven Nederland staat voor 15 tot 25 millimeter.



De verwachte neerslag (ECMWF) van vrijdag 01.00 uur tot zaterdag 01.00 uur. De oranje kleur boven Nederland staat voor 5 tot 15 millimeter.

Bron: Meteo Consult

16 maart 2008

Bliksemschade

In aanloop naar de storm van woensdag ging het ook in de nacht al stevig tekeer. Regen-, hagel- en onweersbuien met daarbij felle windvlagen wekten velen uit hun slaap. In Leersum (Gemeente Utrechtse Heuvelrug) was dat zeker ook het geval. Een blikseminslag om 6 uur ’s ochtends veroorzaakte forse schade.



Neerslagradarbeeld van 06.00 uur, aan het eind van de nacht

In de loop van de nacht trok allereerst een scherpe en activerende buienlijn van noordwest naar zuidoost over het land. Toen deze aan het eind van de nacht de grens met Duitsland overtrok, ontstonden daarachter nieuw buien.



De bui boven Midden-Nederland veroorzaakt her en der even voor een hagelwitte wereld. Maar ook voor onweer. De roze stippen markeren de locaties van enkele van de ontladingen. In Leersum (gemeente Utrechtse Heuvelrug) komt het tot een blikseminslag met forse schade.

Twee daarvan waren zeer fel. Eén trok over delen van Friesland, Groningen en het noorden van Drenthe naar het oosten. De ander bewoog in dezelfde richting maar dan over delen van Zuid-Holland, Utrecht, Gelderland en Overijssel.

De laatstgenoemde bui leverde onder meer in het Gelderse Ede een laag hagel achter. Daarvan zagen in het Weer in het Nieuws-verhaal van gisteren al een foto. Hier en daar zullen de wegen even best glad zijn geweest. Maar de meeste indruk maakte nog wel het onweer. In Leersum in het zuidoosten van de provincie Utrecht, niet ver van de grens met Gelderland, kwam het bij een inslag tot flink wat schade. 

‘De bliksem sloeg via een boom in de grond’, vertelde Dhr. van Cooten van de woningbouwstichting Leersum aan ons. ‘Daar raakte de bliksem het kabelnet wat voor verspreiding door verschillende van onze huizen zorgde’. Ongeveer 50 huizen zijn op deze manier betrokken geraakt bij de inslag en hebben schade aan ruiten en elektronische apparatuur in huis. Bij één huis is de bliksem ook daadwerkelijk naar binnen gegaan. Daardoor zijn kabels doorgebrand, een kozijn vernield en heeft het plafond schade opgelopen. De inwoners van dit huis zijn tijdelijk elders ondergebracht.

Overigens was het ook de (dinsdag)avond ervoor op een aantal plaatsen raak met onweer. In het Groningse Harkstede brak daarbij na een inslag rond 10 uur brand uit in een loods met stro.

Bronnen: Meteo Consult, Woningbouwstichting Leersum

13 maart 2008

Net aan storm

Onstuimige dan wel grotendeels verregende dagen rijgen zich de afgelopen tijd aaneen. Maandag was het fors raak met de wind, maar op deze woensdag werd de maandag zoals verwacht net ‘overtroffen’.

In de loop van de ochtend en aan het begin van de middag bereikte de windsnelheid op enkele stations af en toe net aan stormkracht 9. Landinwaarts stond op de meeste plaatsen tegen die tijd een krachtige dan wel harde windkracht 6 of 7. De windstoten bereikten snelheden tussen zo'n 75 kilometer op de grens met Duitsland tot rond 100 kilometer per uur aan zee. IJmuiden, Stavoren en Vlieland noteerden de toppers met 104 kilometer per uur.



Op de Waal bij Tiel. Foto: Gerrit van Osch.

Verder zorgden regen- en buiengebieden op veel plaatsen voor nattigheid, al ontsprongen de zuidelijke provincies en het zuidwesten van het land die dans grotendeels.

Veroorzaker van de onstuimigheid was een venijnige randstoring. Rondom de kleine depressiekern draaiden regen- en buienzones over. Aangevuurd door een flink doorbulderende straalstroom trok de kern via het zuiden van Schotland/noorden van Engeland en de Noordzee vlak ten noorden van ons langs. Met aan de zuidkant ervan, dus boven het noorden maar ook midden van Engeland (in de late nacht en vroege ochtend) en boven Nederland (vanaf in de loop van de ochtend) de hoogste gemiddelde windsnelheden.



De (berekende) luchtdrukverdeling woensdagochtend vroeg. Een randstoring veroorzaakt boven Engeland fors wat wind.

Schadegevallen die woensdagochtend werden gerapporteerd in Nederland waren onder meer een afgewaaid dak in Zaandam en een op een kerk gevallen boom in de buurt van Rotterdam. De Van Brienenoordbrug (A16) en de N11 waren korte tijd afgesloten maar werden al voor het middaguur weer opengesteld voor het verkeer.



Het begin van de middag. In Nederland is het windmaximum bereikt. Vlak hierna zou de wind gaan afnemen.

In de loop van de middag en de avond neemt de wind langzaam af. Terwijl het bij ons zeer geleidelijk wat rustiger wordt, wakkert de wind in Duitsland juist aan. De randstoring trekt over het noorden ons buurland naar het noordoosten weg.



Vannacht was de doorstaande wind relatief iets minder sterk, maar waren de uitschieters in de vorm van windstoten ook niet mals, rondom fikse buien. Op de Houtribdijk werd in de nacht zelfs de felste windstoot van de hele woensdag genoteerd: 106 kilometer per uur. De buien leverden niet alleen windvlagen op maar ook op uitgebreide schaal hagel en onweer. Een bui(enlijn) die aan het eind van de nacht over Ede was getrokken, liet haar tijdelijke sporen achter in de vorm van hagel. Alex Sytsma maakte deze foto ongeveer anderhalf uur later, om 7.30 uur

Overigens was het afgelopen nacht ook al behoorlijk onrustig in Nederland. Buien met soms onweer en hier en daar fors wat hagel trokken over. Bij die buien werden windstoten gemeten tot tegen 95 kilometer per uur. Waarnemer Jannes Wiersema uit Roodeschool kwam zelfs op 105 kilometer per uur uit, een zeer zware windstoot. En het meetstation op de Houtribdijk  - de dijk door het IJsselmeer tussen Enkhuizen en Lelystad – noteerde de felste windvlaag van de woensdag: 108 kilometer per uur. In de nacht dus al.

Bronnen: METEO CONSULT, nosjournaal.nl

12 maart 2008

Tweelingstorm

De storm die gisteren (10 maart) over delen van West-Europa raasde, heeft ons land grotendeels ongemoeid gelaten. Het was ook in ons land erg winderig, maar slechts op een enkele meetpost langs de kust wist de zuidelijke wind soms net aan negen Beaufort te tippen en in het binnenland stond meestentijds een windkracht vijf tot zes. Toch was dit genoeg om een enkele dakpan of een boom te doen sneuvelen.

Een weinig allerdaags gezicht, een flink vrachtschip dat op het strand is neergezet

Erger ging het er in delen van de Britse eilanden, België en Frankrijk er aan toe. De beelden heeft menigeen gisteren in de journaals kunnen zijn en een paar foto’s hebben wij bij het verhaal van gisteren gevoegd.



Nogmaals een blik op de Artemis, die juist is gestrand bij een drukke boulevard.

Het meest spectaculair was wel de stranding van de Hollandse vrachtvaarder Artemis die zonder lading bij de Franse badplaats Sables-d’Olonne hoog op het strand werd gezet. Het tijverschil is daar erg groot en zodra de zee zich bij eb had teruggetrokken, konden verbaasde ramptoeristen rond het 88 meter lange schip wandelen. De bewoners van de vele appartementen langs de boulevard zaten wat dat betreft dan ook eerste rang. Van een ‘ramp’ was overigens geen sprake. De bemanning was ongedeerd en daarom ook aan boord gebleven. Het vlottrekken van het schip  is inmiddels nog niet gelukt, maar ook tijdens de komende hoogwaters zullen de slepers nog een paar nieuwe kansen krijgen. Mocht het na morgenavond ook nog niet zijn gelukt, dan moet gevreesd worden dat het schip daar noodgedwongen nog een tijdje op het strand moet blijven liggen. Niet alleen wordt het weer dan rustiger, maar zal ook de vloed minder hoog komen, omdat doodtij nadert. Men zal dan op het volgende springtij moeten wachten, kort na volle maan, met Pasen dus.



Ook vanochtend stonden de barometers nog erg laag.

Hondenweer

Gisteren hadden we dus geluk, maar dat betekent niet dat de lente de komende dagen aan de poort klopt. Vanochtend viel het weerbeeld als ‘zeer matig’ te omschrijven. Een groot gebied met buiige regen schoof over het land en veroorzaakte in de meeste regio’s een paar uren met regen. De wind was daarbij nog steeds stevig, maar inmiddels wel wat geluwd. Ook de luchtdruk was iets uit het dal geklommen, maar de barometers stonden nog steeds erg laag in ons land en veel gelegenheid om sterk te stijgen, zit er vooralsnog niet in. Er is namelijk een nieuwe storing naar ons onderweg, die vanavond al regen zal gaan veroorzaken, maar vooral morgen een hoofdrol zal opeisen. De wind zal dan wederom fors gaan uithalen en ditmaal lijken de Lage Landen wél de volle laag te krijgen. Er is als het ware sprake van een ‘tweelingstorm’.



Het weerbeeld was dan ook zeer matig...

Tweelingstorm

Met stormen is bij ons op het eerste gezicht iets merkwaardigs aan de hand. In het verleden is het namelijk vaker voorgekomen dat een storm één, of een paar dagen later door een tweede werd vervolgd, dan dat het dus niet bij een enkele, los optredende storm bleef. Op zich is dat ook wel te begrijpen. Als de atmosferische omstandigheden gunstig zijn om een lagedrukgebied tot een stormdepressie uit te laten groeien, dan zullen die omstandigheden dikwijls een aantal dagen zo in stand blijven. Een volgend laagje krijgt dan óók de gelegenheid om toch een diep exemplaar uit te groeien, met veel wind als gevolg. En dat is wat er ook nu gaat gebeuren.



Vanochtend hondenweer? Welnee!

De regen van vanavond hangt samen met die nieuwe depressie die om 19 uur vanavond nog ten noordwesten van Ierland ligt (zie afbeelding). Ten zuiden van dit laag komt het dan in de wateren ten westen van Ierland tot een volle westerstorm, ja, zelfs een zware storm. In ons land is het dan nog relatief rustig.



Satellietfoto van vanochtend 11 uur. De ontwikkelende storing die woensdag bij ons het stormweer gaat veroorzaken, is ten noordwesten van Ierland al te zien.

Op basis van de 0 uur run van het ECMWF is te zien dat de storing om 7 uur morgenochtend juist ten oosten van Noord-Engeland op de Noordzee terecht is gekomen, met een berekende kerndruk van 969 hPa. Voor de storing uit staat er dan een stormachtige zuidwestenwind op de Noordzee, boven het vasteland van Engeland waait er dan een harde tot stormachtige bries uit west tot noordwest.



De berekende weerkaart, op basis van de 0u run van het ECMWF voor vanavond 19 uur. De getallen is de berekende gemiddelde wind op deze roosterpunten, in knopen.

Gevaarlijke windstoten

Zes uur later is de venijnige storing bijna boven de Duitse Bocht aanbeland. Nederland bevindt zich dan ten volle in de sterke luchtdrukgradiënt ten zuiden van deze storing. De berekeningen van de gemiddelde windkracht vallen op zich nog mee. Alleen langs de west- en noordwestkust wordt net aan een windkracht negen berekend, boven land staat er een windkracht zes tot acht, dat laatste dan vooral in de kuststreken.



De berekende weerkaart voor woensdagochtend 12 maart, om 7 uur. Tussen 28 en 33 knopen is er sprake van 7 Bft, tot 40 knopen van 8 Bft, daarboven stormt het. Zware storm begint bij 48 knopen

Ten onrechte zou er dus gedacht kunnen worden dat het, net als gisteren weliswaar erg winderig is, maar dat het verder wel meevalt. Niets is minder waar. Het addertje onder het gras is dat de lucht erg onstabiel van opbouw wordt. Er gaan dan ook buien vallen, soms met hagel en onweer, en de wind zal erg vlagerig zijn. Vooral tijdens deze buien zullen er dan ook zware tot zeer zware windstoten gaan optreden, die zich ook diep landinwaarts zullen manifesteren. De steeds krachtiger wordende lentezon zal tijdens de opklaringen tussen de buien door, de temperatuur een oppepper geven en zo de onstabiliteit verder verhogen. Als er morgen dus overlast of schade ontstaat, zullen het wellicht die windstoten zijn die dat gaan veroorzaken. En dat kan ook nog later in de middag en de avond gebeuren, als het ergste stormgeweld alweer achter de rug lijkt te zijn. Op basis van de huidige modeloutput kunnen die windstoten tot ver landinwaarts de 60 knopen halen of nog iets meer, dat is rond 110 km per uur. Niet alle modellen berekenen zulke zware windstoten, maar vlagen tot rond 100 km per uur lijken toch wel te zullen gaan optreden.



De berekende weerkaart voor woensdag 12 maart om 13 uur



De maximale windstoten die woensdag overdag kunnen optreden. Zestig knopen of meer boven land mag voor maart uitzonderlijk worden genoemd en komt sowieso maar zelden voor.

Bronnen: Meteo Consult, ECMWF, div. internet nieuwssites. Foto’s: R. Rensink (voorpagina); AP, Tom van der Spek, Martha Kiviets.

11 maart 2008

Storm in de buurt

Een felle storm ligt vandaag om de hoek. Die veroorzaakt op zee bijzonder hoge golven.

De storm die bij ons in de buurt is, hangt samen met een diep lagedrukgebied van 950 hPa dat boven Ierland ligt. Achter het lagedrukgebied om worden met een noordwestenwind enorme golven ten zuidwesten van Ierland opgestuwd. Die reiken tot een (flat)hoogte van zo'n 5 verdiepingen en zijn maar liefst 17 meter hoog! Op onze Noordzee worden de golven veel minder hoog, door de zuidelijke wind, namelijk 4 tot 5 meter. Wel kan het op zee stormen, met een windkracht 9. 

Bron: Weathernews

10 maart 2008

Onstuimig maartweer

De dag begon vandaag zo veelbelovend met zonneschijn en niet al te veel wind. Dat beeld is inmiddels drastisch gewijzigd. Wat dat betreft doet het weer ook de rest van deze week weinig lenteachtig aan en het startschot hiervoor is gegeven door een, voor maart, ongebruikelijk diepe depressie. Afgelopen nacht lag dit lagedrukgebied nog juist ten westen van Ierland met een kerndruk van iets onder de 950 hPa.



De weerkaart van vanochtend 11 uur. Lokaal op zee bereikte de wind kracht tien en de depressiekern lag op dat moment bij Zuidoost-Ierland

Johanna

De Duitse weerdienst heeft de gewoonte om lage- en hogedrukgebieden een naam te geven en heeft de stormdepressie die vanmiddag boven Zuid-Engeland ligt, ‘Johanna’ gedoopt. Men was daar op het ergste voorbereid, want in het verleden is Engeland nog wel eens letterlijk overvallen door een zware storm. In het geval van Johanna was daar echter geen sprake van. De snelle ontwikkeling van deze depressie was al meer dan een week van tevoren door de diverse modellen voorzien. Hoewel de details pas op het laatste moment geheel duidelijk worden, waren de Engelsen dus in dit geval ruim op tijd gewaarschuwd dat er ‘zwaar weer’ op til was en konden, indien nodig, hun maatregelen nemen. Maar de overlast die de storm daar veroorzaakte, was moeilijk te vermijden. Het fotootje op de voorpagina toont forensen in Londen die soms vergeefs proberen hun paraplu tegen de harde wind op te houden…



De satellietfoto van hetzelfde tijdstip.

Niet alleen in Engeland ging het flink tekeer, ook in Frankrijk had men last van het onstuimige weer. De start van de eerste wieleretappe van Parijs-Nice werd vanochtend uitgesteld en verplaatst vanwege de harde wind en regen. Pas om 14.30 uur zou er gestart worden in de plaats Sancerre.



Hoge golven beuken op de kust in Porthcall in Zuid-Wales

Zwaar weer

Zwaar weer werd het dus! Aan de waarnemingen in het kaartje hiernaast is te zien dat het in het zeegebied tussen Zuid-Ierland en Lands-end om 10 uur vanochtend tot een windkracht tien was gekomen en uiteraard traden er zwaardere windstoten op. Op dat tijdstip was de kern van de depressie boven Zuidoost-Ierland aangekomen en stond deze op het punt om de oversteek naar Wales te maken. Het laag was inmiddels opgevuld tot 952 hPa, maar dat is nog steeds een zeer lage luchtdrukwaarde.



Nog een foto van het ruige weer in Portcall.

Ook in ons land gingen de barometers pijlsnel omlaag, maar voor de rest viel het hier allemaal mee. Aan de oostflank van de depressie was de wind bij ons sterk gekrompen naar zuid tot zuidoost, en woei daardoor over land. Daar waar op volle zee de wind wel aanzwol tot een windkracht acht tot negen en er in de Straat van Dover zelfs een zware zuiderstorm kwam te staan, was het bij ons langs de kust bij een windkracht zeven tot acht afgelopen. Boven land stond er een vlagerige windkracht vijf tot zes en rond het middaguur was het in een groot deel van het land nog droog.



In Sussex waaiden enkele grote bomen om.

Onstuimige staart

Naar verwachting zal de wind vanavond iets gaan luwen, maar komen er na de regen, nog wel een aantal buien achteraan. De depressie zelf zal in de late nacht of morgenochtend vroeg ten noorden van de Wadden langs oostwaarts koersen. Het zwaarste windveld zal zich dan ten zuiden van ons land manifesteren.

Het venijn zit hem echter in de staart. Na een droge periode met ook opklaringen, zal het later op dinsdag opnieuw bewolkt worden en gaan regenen. Verantwoordelijk hiervoor is opnieuw een zeer diepe depressie die zich op de oceaan, ten westen van Schotland ontwikkelt en die snel over Schotland naar de Noordzee trekt.

Daar ligt dan nog steeds het restant van de stormdepressie die komende nacht ten noorden van ons land langstrekt en het eindresultaat is dat de nieuwe depressie zich tot een echte randstoring ontpopt, die woensdag vlak ten noorden van de Wadden arriveert.

Toch nog een storm?

De luchtdrukgradiënt ten zuiden van deze randstoring is een stuk groter in vergelijk met de storing die we komende nacht op visite krijgen. Een ander verschil is ook dat de bovenlucht kouder is dan vandaag en de luchtopbouw hierdoor een stuk onstabieler. Er gaan dan ook fikse buien vallen, ook met hagel en onweer, en bovendien met (zeer) zware windstoten. De reguliere wind komt ditmaal niet uit het zuiden, maar uit het westen. Ditmaal zal de windkracht negen langs de kust wellicht wél gehaald worden en zelfs kan het op een enkele meetpost, althans zoals de kaarten er vandaag bijliggen, korte tijd tot een windkracht tien komen.



In eigen land lijkt woensdag de kans op een storm het grootst te zijn, als een diepe randstoring net ten noorden van de Wadden langs scheert. Bij Texel wordt dan 45 knopen wind berekend, een dikke windkracht negen.

Nee tot dusver lijkt de eerste lentemaand zich aldus tot een ruige herfstmaand te ontpoppen, al heeft de zon op meerdere dagen toch wel menig uurtje geschenen. Het lijkt er trouwens op dat na een overgangsdag op donderdag, de atmosfeer in onze omgeving tot bedaren komt, maar dat betekent niet dat er meteen lenteweer op komst is. Integendeel, vrijdag en zaterdag lijken overwegend bewolkte dagen te worden, waarbij de kans op regen behoorlijk groot is.

Bronnen: Meteo Consult, ECMWF. Foto’s: Meteo Consult, Reading, Reuters.

10 maart 2008

Onstuimig begin van de week

Aan het begin van de week ligt er een diep lagedrukgebied boven de Britse Eilanden. De Duitse Weerdienst heeft de stormdepressie de naam Johanna gegeven. Johanna gaat voor regen en wind zorgen in grote delen van Europa, ook in ons land. Tot en met woensdag blijft de depressie op de Noordzee liggen waardoor het een aantal dagen ronduit herfstachtig is.

  

Rond het middaguur ligt Johanna nog op de Atlantische oceaan. Wij hebben te maken met een golvende regenstoring. De gehele zondag is het regenachtig.

Storm?

Johanna is nu nog in volle ontwikkeling op de Atlantische Oceaan. Vannacht zakt de luchtdruk in de kern van het lagedrukgebied (op dat moment nog ten westen van Ierland)naar 946 hPa. De meeste barometers kunnen een dergelijke waarde niet eens aangeven! Morgenmiddag ligt de kern (kerndruk 953 hPa) van de stormdepressie boven Wales. Het laag vult langzaam verder op en in de nacht naar dinsdag ligt de kern (962 hPa) ten noorden van de Waddeneilanden. Een recordlage luchtdrukwaarde zit er niet in, op 27 november 1983 daalde de luchtdruk in Groningen (vliegveld Eelde) naar 954,2 hPa.



Morgenochtend komt Johanna boven de Britse eilanden. Vooral in de buurt van het langedrukgebied is de luchtmassa vrij koud. De hoger gelegen gebieden van Ierland, Schotland en Wales krijgen te maken met (natte) sneeuw.

De luchtdrukverschillen boven ons land nemen toe en we kunnen dan ook een winderige dag verwachten. De wind is zuid- tot zuidoostelijk en neemt in de loop van de ochtend toe naar kracht 6 boven land. Aan zee komt een stormachtige bries, kracht 8 te staan. Omdat de wind aflandig is, lijkt de wind vooral buitengaats stormkracht te bereiken. Wel komen er de gehele dag fikse windstoten voor. In het binnenland bereiken de uitschieters snelheden van 80 of 90 km/u en in de kustregio’s kunnen de windstoten een snelheid van 100 km/u bereiken. Overigens valt er een groot deel van de dag regen. In de regen is het slechts 6 of 7 graden. De combinatie van wind, regen en lage temperaturen zorgen voor een gure maandag.



Rond 13:00 uur lokale tijd trekt het laag richting Wales. De isobaren (lijnen van gelijke luchtdruk) liggen dicht op elkaar, er staat dan ook veel wind. Een frontensysteem ligt precies boven ons land en er gaat dan ook regen van betekenis vallen.

Voorlopig geen voorjaar

Van voorjaar is na morgen vooralsnog geen sprake. Tot en met dinsdag ligt Johanna in de buurt van ons land, pas daarna trekt het laag verder opvullend naar het noorden, maar komt er alweer een nieuw depressie richting onze omgeving. We zijn dan nog altijd niet af van het wisselvallige en winderige weer. In de achterkamer van het volgende aag komt vooral op grote hoogte koudere lucht richting ons land. In de loop van de week volgen maartse buien met regen, hagel en soms ook onweer. Pas op vrijdag neemt de wind af, wanneer een nieuwe depressie nabij de zuidpunt van Engeland uitkomt.



In de nacht naar dinsdag komt de depressie ten noorden van de Waddeneilanden uit. Buienstoringen zorgen voor een paar fikse buien

Warmte in Zuid-Europa

In het uiterste noorden van Europa gaat de temperatuur omhoog. Het gebied waar in de loop van deze week de temperatuur ook overdag onder het vriespunt blijft, wordt steeds kleiner. Vooral de wat hoger gelegen gebieden in Lapland blijven in de vrieskou en hier valt ook nog van tijd tot tijd sneeuw.



Dinsdag komt een nieuwe storing richting ons land. Na een korte pauze volgt er lager op de dag opnieuw regen.

In het zuiden van Europa, op ruime afstand van het windgeweld van lagedrukgebied Johanna, is het na maandag prachtig voorjaarsweer. Maandag komt er op het Iberisch Schiereiland nog veel bewolking voor en valt noord van de lijn Lissabon - Madrid - Barcelona regen. Waarschijnlijk blijft het in de Algarve en het zuidoosten van Spanje droog. Na maandag trekken de regenwolken naar het noorden en breekt in heel Portugal en Spanje de zon goed door. In het uiterste zuiden en oosten wordt het daarbij aangenaam warm. Na een frisse ochtend zorgt de al hoogstaande zon ervoor dat het kwik in Andalusië weet op te lopen naar 24 tot 27 graden. De overige landen rondom de Middellandse zee hebben voorlopig nog geen standvastig lentweer. Mooie dagen en dagen met buien wisselen elkaar in Italie en Griekenland voorlopig af.



Windverwachting ECMWF (links) en UKMO (rechts) voor maandagmiddag. Beide modellen verwachten op zee een storm, windkracht 9.

Bron: Meteo Consult, ECMWF, UKMO

9 maart 2008

Volgende week begint stormachtig

De nieuwe week begint met veel wind, maar hoe hard het hier uiteindelijk precies gaat waaien is nog onzeker. De modelberekeningen verschillen nogal en de wind is afhankelijk van de koers van de stormdepressie. Het KNMI houdt u uiteraard op de hoogte.

Zoals het er nu naar uitziet gaat het zeker in Ierland en Schotland stormen. Waarschuwingen voor die landen en tal van andere landen in Europa vindt u op www.meteoalarm.nl, een samenwerkingsverband van de publieke weerdiensten. De site biedt ook handig toegang tot de verschillende sites van de diverse KNMI's in Europa.  

Slecht weer Middellandse Zee
De afgelopen dagen was het slecht weer in het gebied van de Middellandse Zee. Vooral het noorden van Spanje en Italië kregen het flink te verduren met wind, regen, onweer en sneeuw. In 24 uur viel op een aantal plaatsen meer dan 50 mm (zie ook neerslagkaartje onder dit artikel). Ook Griekenland kleurt inmiddels op meteoalarm en krijgt komend weekeinde te maken met de Middellandse Zeedepressie. De temperaturen doen hier bepaald nog niet aan het voorjaar denken maar volgende week verbetert het weer in Zuid-Europa. Italië kreeg begin maart, kort voor de weersomslag dus, al een voorpreofe van de zomer. Verona noteerde op 2 maart 27,2, Ferrara zelfs 27,6 graden, een nieuw warmterecord en dat al begin maart!

Inmiddels worden de weercodes in Italië weer gedomineerd door minstekens en in de bergen wordt op grote schaal sneeuwval gemeld. De sneeuw drong zelfs door tot het noorden van Afrika waar het boven de 600 meter hoogte wit werd, lokaal viel 10 tot 15 cm.
 
Bron: KNMI

8 maart 2008

Italiaans putweer

Een vrijwel stilliggend lagedrukgebied met de kern boven Sardinië heeft de afgelopen 24 uur in vooral het midden en zuiden van Italië op sommige plaatsen erg veel regen veroorzaakt. Het lagedrukgebied is op grote hoogte gevuld met koude lucht – op 5 kilometer bijvoorbeeld is het -33 graden - en dat noemen we een koudeput. In feite houdt een langgerekte zone van hoge luchtdruk het lagedrukgebied op zijn plaats. Deze zone strekt zich uit vanaf de oceaan via de Alpen naar de Zwarte Zee (zie afbeelding). En, met relatief warm zeewater voor de deur staat een koudeput garant voor de aanmaak van forse buien in de onstabiele lucht. Dat kan er in het najaar overigens nog steviger aan toe gaan dan nu, door de hogere zeewatertemperaturen. Want hoe warmer en vochtiger de lucht is, des te meer neerslag er kan vallen. Als de regenwolken dan ook nog eens tegen een bergmassief worden ‘geduwd’, ontstaat extra veel neerslag, stuwingneerslag (=stau in het Duits). Dat speelde gisteren onder meer mee in Napels, dat aan de westkant van de Apennijnen ligt. Hier viel gisteren namelijk 92 millimeter in 12 uur tijd. En ook op Sicilië heeft het hard geregend, want in Palermo werd tussen 7 uur gisterochtend en 7 uur vanochtend totaal maar liefst 122 millimeter afgetapt. Tot zover bij ons bekend zijn er geen berichten van wateroverlast.  



Opname van de satelliet in het zichtbare licht om 11.15 uur.

Voorlopig blijft de koudeput min of meer op zijn plaats liggen en dus is Italië nog niet van de hoosbuien verlost. Ook verder oostwaarts, op de Balkan, is het trouwens (klets)nat. Verder valt op dat de wind in het westelijke Middellandse Zeegebied behoorlijk stevig is, in de hand gewerkt door het grote luchtdrukverschil tussen de koudeput en de hogedrukzone in. De Mistral in Zuid-Frankrijk, de lokale noordelijke wind daar, bereikte gisteren op sommige stranden aan de Golfe du Lion even windkracht 10, een zware storm dus. Ook aan de oostkust van Mallorca werd gisterochtend en gisteravond 10 Beaufort gemeten.  

  

De weerkaart die hierbij hoort, om 13 uur donderdagmiddag.



De weerkaart in de bovenlucht op zo'n 5 kilometer hoogte. De koudeput is duidelijk zichtbaar
 

In Nederland zal het aanstaande weekeinde een stuk rustiger verlopen dan het afgelopen weekeinde. De zuidwestelijke wind is matig tot (vrij) krachtig, niet meer. Verder blijft het aan de wisselvallige en zachte kant. Zo kan het zaterdag her en der 11 tot 12 graden worden. Is het zaterdag tot de avond droog, zondag regent het weer. Een echte (vroege) voorjaarsperiode met alleen maar zon en hoge temperaturen laat dus nog even op zich wachten.

Bron: Meteo Consult

7 maart 2008